گزارش دومین نشست از سلسله نشست های توسعه پایدار شهری با عنوان «بررسی عملکرد مدیریت پسماند شهری»



دومین نشست از سلسله نشست های توسعه پایدار شهری با عنوان «بررسی عملکرد مدیریت پسماند شهری» به همت گروه معماری خانه فرهنگ گیلان و با همکاری سازمان نظام مهندسی استان گیلان در تاریخ 29 اردیبهشت 1395 در سالن اجتماعات نظام مهندسی ساختمان استان گیلان برگزار شد. این نشست پس از بیان مقدمه ای از «ارتباط فرهنگ و محیط زیست» توسط مهندس مهیار عیسی زاده به دو بخش اصلی اختصاص یافت. در بخش نخست که به موضوع «تبیین عملکرد مدیریت پسماند شهری» می پرداخت، مدیرعامل سازمان پسماند استانداری گیلان جناب مهندس افشین پورعلی، و مدیر عامل سازمان پسماند شهرداری رشت جناب مرتضی عاطفی عملکرد سازمانی خود را با ارائه پاورپینتی تشریح کردند و بخش دوم، بررسی عملکرد توسط دکتر محسن محمدی و دکتر فاطمه قنبری صورت گرفت.
پیش از آغاز سخنرانی ها، دکتر محمد مهدی رئیس سمیعی، مدیر گروه معماری خانه فرهنگ گیلان به طور اجمالی به بیان اهداف گروه های فعال در خانه فرهنگ پرداخت و از علاقه عده ای از شهرسازان به گسترش حوزه مطالعات شهری و منطقه ای در گروه خانه فرهنگ گیلان اشاره نمود که پس از جلسه «ارزیابی ابعاد فرهنگی اجتماعی پروژه پیاده راه سازی بافت مرکزی شهر رشت» که در تاریخ 23 آذر 94 در پژوهشکده گیلان شناسی برگزار شد، متولی جلسه اخیر هستند تا ذیل فعالیت های گروه معماری خانه فرهنگ پس از مدتی طبق اساسنامه خانه فرهنگ گیلان به گروهی مستقل تبدیل شوند.
مهندس مهیار عیسی زاده کارشناس ارشد برنامه ریزی منطقه ای نخستین سخنران جلسه بود که به «ارتباط فرهنگ و محیط زیست» به عنوان مدخل بحث پرداخت و به این موضوع اشاره نمود که بروز و ظهور فرهنگ به عنوان پدیده ای حاصل از عقلانیت در زندگی اجتماعی بشر در جای جای زمین در بستر اقلیم طبیعی آن فرهنگ نمایان می شود و شکل گیری وضعیت بحرانی کنونی شاید حاصل تقابل سبک زندگی مدرن و فرهنگ پیش از مدرن در ایران است و مولفه ها و فرایندهایی مانند افزایش جمعیت، رشد شهرنشینی، وقایع سیاسی، تغییر شیوه معیشت از کشاورزی و دام‌داری سنتی به صنعتی و بخش خدمات، درآمد حاصل از نفت و بی‌نیاز شدن از سازگاری با زیست‌بوم، تنوع یافتن منابع هویتی برای فرهنگ‌های بومی را سبب گسست فرهنگ از طبیعت در میان گروه‌های مختلف، هویت‌های بومی و فرهنگی‌های گوناگون دانست و خاطر نشان کرد که اخلاق زیست محیطی تنها با آگاهی و آموزش در سطوح مختلف اجتماعی و فرهنگی نسبت به محیط زیست می تواند وارد حوزه های فرهنگی و اجتماعی شود و با این حساب شاید برای حل معضلات زیست محیطی باید با نگاهی فراتر از رویه های تکنوکراتیک وارد عمل شد و ریشه های این بحران را در مسائل انسان شناسانه، جامعه شناسانه و فرهنگی و سیاسی جستجو کرد.
عیسی زاده این موضوع را خاطر نشان کرد که حق به محیط زیست در مجموعه نسل سوم حقوق بشر قرار می گیرد که به آن حقوق همبستگی یا حقوق جمعی نیز می گویند و به طور کلی نگاه کالایی به محیط زیست برآمده از مصرف کنندگی انسان از خود بیگانه و تولید سرمایه داری و سود بیشتر در روزگار مدرن است که منجر به ایجاد فرهنگ توده ای می شود، فرهنگی که تنها با مصرف می تواند در جهت اهداف سرمایه دارانه حرکت کند. فرهنگ توده ای فرهنگی است که با شیوه های صنعتی تولید انبوه، فرآوری و در بازار دارای سود به جمعیت انبوه مصرف کننده عرضه می شود، رشد این فرهنگ به معنی آن است که فرهنگ هایی که پولساز نیستند  و نمی توانند برای بازار تولید انبوه داشته باشند نظیر فرهنگ و هنر بومی  جایی برای ادامه ی حیات ندارد.
مهندس افشین پور علی مدیر پسماند استانداری گیلان ، دانشجوی دکترای علوم کشاورزی و دارای 20 سال سابقه کار در شهرداری در حیطه پسماند و صنایع وابسته پس از بیان مقدمه ای درباره موقعیت استان گیلان و شهر رشت عنوان کرد:  این استان بدلیل برخورداری از مواهب طبیعی تالابهای زیبا و میراث غنی فرهنگی و تاریخی یکی از قطبهای ثابت گردشگری است که در کنار این مواهب خدادادی از مشکلات و معضلات زیادی رنج میبرد و موضوع پسماند یکی از مهمترین و اساسی ترین این مشکلات است. تا جایی که 28 الی 30 درصد حجم زباله تولیدی را مواد قابل بازیافت تشکیل می دهند که  میتوانند 30 درصد هزینه های مربوط به این حیطه را در صورت ساماندهی ، کاهش دهند.
ایشان برنامه های سال 1395در بخش  های مختلف این مدیریت را شامل طرح تفکیک از مبداء ، بخش  پسماندهای کشاورزی و بخش پسماندهای پزشکی  دانست و برنامه های این مدیریت را در این زمینه را  شامل موارد زیر عنوان کرد:
- افزایش میزان پوشش طرح تفکیک از 70% کنونی به بالای 90% قطعی
- افزایش میزان مشارکت مردمی از 38% کنونی به بالای 60%
-پوشش مطبها و مراکز درمانی از 40% به بالای 70%
-پیگیری بمنظور جلوگیری از سوزاندن پسماندهای کشاورزی از طریق اعمال سیاست های تشویقی و تنبیهی
-تلاش در جهت ایجاد مراکز پردازش و دفن پسماندهای ویژه صنعتی و پزشکی.
-نظارت دقیق بر عقد قراردادهای پسماند و همچنین نظارت ویژه بر عملکرد شهرداریهای استان در اجرای دستورالعمل های قانون مدیریت پسماندها.



مرتضی عاطفی مدیر عامل سازمان مدیریت پسماند شهرداری رشت در ابتدای سخنان خود پس از تشکر از فضای نقد به وجود آمده به ارائه چشم انداز این مدیریت پرداخت و اظهار داشت: سازمان مدیریت پسماندهای شهرداری رشت در نظر دارد با تکیه بر توان نیروهای کارآمد و متخصص، براساس اصول فنی و شاخص های محیط زیستی و با تاکید بر آموزش و فرهنگ سازی عمومی ، زمینه های کاهش تولید پسماندهای شهری،اجرای صحیح تفکیک از مبدا ، پردازش ، استفاده مجدد و کاهش میزان دفع پسماندها را در جهت حفظ محیط زیست در افق 1404 به الگوی برتر در مدیریت پسماند دست یابد .
در همین راستا ایشان برنامه اجرایی سازمان جهت مدیریت پسماندهای شهری را به شرح زیر بیان نمودند:
کاهش تولید پسماند وافزایش تفکیک در مبدا ، ارتقای سامانه ی جمع آوری ، حمل و تخلیه  ،ارتقا پردازش میانی در کارخانه کود آلی ، بهسازی و پوشش لندفیل ، احداث سلول جدیدوتصفیه خانه شیرابه و تبدیل زباله به انرژی.
همچنین ایشان استراتژی ساماندهی ، بهسازی و رفع آلودگی از رودخانه های گوهر رود و زرجوب  را در  دو بخش مولفه های موثر در آلودگی روخانه ها و مولفه های موثر در احیا روخانه ها دانستند و در پایان عنوان پروژه ها، منابع مالی مورد نیاز ، فعالیت های انجام شده و فعالیت های آتی را تبیین نمودند.

دکتر محسن محمدی  استادیار دانشگاه و مدیر گروه دانشکده محیط زیست دانشگاه گیلان به عنوان نخستین سخنران منتقد در ابتدای صحبت های خود عنوان کرد:  ما بهره گیری از واژه آکادمیک و علمی  را تنها برای تزیین کار میخواهیم نه اجرا و جای تاسف است که با وجود زیبایی های طبیعی گیلان ، شهرهای کویر را به عنوان عروس شهرهای ایران میشناسند. ایشان سپس به بیان مقایسه ای بین کشورهای مختلف و رویکرد آن ها در رابطه با مساله پسماند شهری پرداخت و گفت: به منظور اجرای راهکارها و سیاست ها ، وجود مدیریت اجرایی قوی و مسلط  و حضور متخصصین در این زمینه لازم و ضروری است و طرح تفکیک زمانی می تواند موثر باشد که ارزش گذاری آن برای تولید کننده مشخص باشد و بازیافت یکی از اولویت های آن به حساب می آید.
ایشان سپس به تبیین شاخص های سنجش ارائه شده توسط مدیریت شهری پرداخت و واژه محیط زیست را پناهگاهی جهت دور زدن قانون عنوان کرد و از مدیران اجرایی و تصمیم گیران امر درخواست کرد که از سو استفاده در این زمینه جلوگیری کنند.
ایشان اضافه کردند : مدیریت پسماند در بخش بیمارستانی تعارف بردار نیست و در دیدگاه بلند مدت سلامت جامعه در گرو سلامت محیط زیست است و به عنوان دید انتقادی ، سازماندهی دورگرد ها را چشمگیر ندانست و تجمع زباله در سطح شهر را نا مناسب عنوان کرد و گفت : ما تکنولوژی ناکارامد و بدون مسئولیت که باعث از بین رفتن سرمایه کشور می شود را نمیخواهیم. NGO ها و جوانان و متخخصین در زمینه خصوصی سازی میتواند کمک کار باشند. ایشان در پایان ضمن خسته نباشید به مدیرانی که دغدغه سلامت جامعه را دارند ابراز امیدواری کرد که به گونه ای عمل شود که اعتماد مردم جلب گردد و این مساله جز با عملکرد صحیح در این زمینه محقق نمی شود.

سرکار خانم دکتر فاطمه قنبری مدیر گروه محیط زیست مرکز علمی کاربردی جهاد دانشگاهی رشت و عضو کارگروه تخصصی محیط زیست و مرکز مطالعات و پژوهش شهرداری رشت
خانم دکتر  در سخنرانی خود  به  بررسی وضعیت مدیریت پسماند شهر رشت با استفاده از روش DPSIR پرداخت و چهارچوب این فرآیند را به صورت زیر تشریح کرد:
: Driving force( نیروی محرکه )عوامل  اقتصادی و اجتماعی که منجر به مشکلات محیط‌زیستی یا تشدید مسایل موجود می شود  مانند تراکم بالای جمعیت در واحد سطح
Pressure : فشار (فعالیت های که منجر به ایجاد اثر میشوند) مانند  تمرکز تجهیزات، تاسیسات و امکانات رفاهی و تفریحی در شهر رشت
Stateوضعیت : (ناشی از فشار) حالات قابل مشاهده محیط، در اثر فشارها  میزان تولید پسماند
Impact : ( اثر تغییرات محیطی)   مانند  آلودگی خاک، آبهای سطحی و سیمای محیط
Response : پاسخ (واکنش برای حل مشکلات)  طرح تفكيك از مبداء‌ مانند پسماندهاي  خانگي، آموزش و فرهنگ سازی و بررسی گزینه های دفع پسماند و انتخاب گزینه مناسب.

در پایان جلسه پیش از اهدا تقدیرنامه ای به سخنرانان توسط جناب آقای پرویز فکر آزاد رئیس هیئت مدیره خانه فرهنگ گیلان، ایشان سخنانی را به زبان گیلکی به عنوان حسن ختام برنامه ایراد نمود که با تشویق حضار مورد استقبال گرفت. ایشان به زبان گیلکی ابراز داشتند: در شهران تا حدودی تفکیک زباله از مبدا کرا جا دکفتن دره ولی متاسفانه وقتی ورود به دهات کنیدی ، انبوه زباله هتو فوجه و هیچ سر و سامانی هم ناره. یاد ایتا از داستانانه جلال آل احمد دکفتم کی وقتی ورود با ایتا روستایه نویسه. از لابلای کلمات بوی خوش هوای پاک به مشام رسه. الان من نویسنده بخام شروع داستانه با حال و هوای ورود به امی دهاتان بنویسم ، از کو کلمات تانم استفاده بوکونم کی خواننده حاله خب چاکونه.
فکر آزاد در انتها اعلام داشت : نشست و همایش خیلی هم خوبه و موضوعات علمی در هه نشست مطرح بوبوسته ولی هه مشکلات و مصائب باید مردومه میان بشه. نقش صدا و سیما در هیا برجسته یه . البته در کنار آموزش همگانی و مدارس.سیمای گیلان به نظرم هر روز در کنار برنامه های متنوع خودش ، زمان مشخصی باید بنه تا مردم شهر و روستایی توجیه کنه.













ارسال دیدگاه

: نام شما
: پست الکترونیک
: دیدگاه
: کد امنیتی

درباره‌ی خانه فرهنگ گیلان

خانه‌ی فرهنگ گیلان در راستای گسترش ارتباط با هنرمندان و هنردوستان داخل و خارج از مرزهای ایران و هم‌اندیشی با آنان در بخش‌های مختلف فرهنگی و هنری ، سایت اینترنتی خانه را نسبت به گذشته در سطحی پیش‌رفته‌تر با سازماندهی امور ...

آمار بازدید کنندگان

بازدیدکنندگان امروز : 1413
بازدیدکنندگان ديروز : 1093
بازدیدکنندگان در هفته : 9903
بازدیدکنندگان در ماه : 40184
بازدیدکنندگان در سال : 455089
کل بازدیدکنندگان : 1323820
کاربران آنلاین : 18